Technologische innovatie

Veel mogelijkheden en kansen voor drones in Nederland

Begin september stond het Mediapark in Hilversum geheel in het teken van drones. Tijdens het eerste Dutch Drone Festival werden demonstraties en droneraces afgewisseld met interessante keynotes over de mogelijkheden en toekomst van drones.

Door Gijs Ettes

De interesse in drones is de afgelopen jaren gestaag toegenomen. We associëren ze allang niet meer alleen met oorlogsvoering op afstand, maar ook met prachtige luchtfotografie, pakketbezorging en racen. “Het woord ‘drone’ is een containerbegrip geworden, waaronder zowel grote militaire drones vallen als kleine speelgoedhelikoptertjes”, aldus Wiebe de Jager, oprichter van Dronewatch.nl en een van de sprekers tijdens het festival. “Grofweg kun je drones indelen in vier categorieën. Je hebt speelgoed van een paar tientjes waarmee je binnen kunt vliegen, maar ook racedrones van een paar honderd euro voor buitengebruik. Dan zijn er nog de wat serieuzere cameradrones, die duizenden euro’s kunnen kosten, en professionele remotely piloted aircraft systems (RPAS) die zijn ontwikkeld met specifieke toepassingen in het achterhoofd.”

Drone 3

Ontwikkelingen en mogelijkheden

Tijdens Drone Talk, het congres voorafgaand aan het Dutch Drone Festival, kwamen meer drone-experts en wetenschappers aan het woord over de ontwikkelingen omtrent drones. Zo belichtte Martin Joosse van het Nederlands Lucht- en Ruimtevaartcentrum het onderwerp wetgeving. “Drones vallen onder de Wet Luchtvaart en zijn gebonden aan strenge regelgeving. Voor hobbyvliegers gelden andere, soepelere regels dan voor zakelijk gebruik. Vooralsnog is de wetgeving niet Europees geregeld, waardoor deze per land kan verschillen.” Hoe het precies met de regels in Nederland zit, lees je hier.

Ondertussen is de dronesector volop in beweging en is er een aantal duidelijke trends te onderscheiden. De Jager: “Ten eerste zie je een verschuiving van hardware naar software. De techniek wordt steeds meer gemeengoed, waardoor dronebouwers zich moeten onderscheiden met software en de integratie van hun drones in andere systemen. Uiteindelijk is een drone gewoon een vliegende robot, die pas nuttig wordt als de besturing en de verwerking van gegevens goed verloopt.”

Guido de Croon, assistent-professor van de Micro Air Vehicle lab (TU Delft), ziet vooral de potentie van kleine, autonome drones. “Die kunnen makkelijker in nauwe ruimtes vliegen, zijn inherent veilig en een stuk goedkoper. Daardoor kun je meerdere drones bijvoorbeeld een brandend gebouw insturen om poolshoogte te nemen, waarbij het niet erg is als er eentje sneuvelt.”

Met zijn team ontwikkelde de Croon de DelFly Explorer, de lichtste drone (20 gram) die autonoom functioneert. Het apparaatje heeft twee camera’s en een rekenmodule aan boord, waardoor het ruimtes kan scannen en obstakels kan ontwijken. Volgens de Croon bieden kleine drones meer wetenschappelijke uitdaging, juist door het gebrek aan ruimte. “En als we dan een oplossing voor een probleem hebben gevonden, dan kan die ook op grotere drones worden toegepast.”

De Jager ziet ook spannende ontwikkelingen op het gebied van autonomie. “Je hoeft geen professionele vlieger meer te zijn om je doel te bereiken. Drones worden dankzij sensoren steeds bewuster van hun omgeving. Daardoor kunnen ze zélf obstakels en botsingen vermijden. Ook zie je dat ze steeds kleiner worden en tot meer in staat zijn. Sommige modellen vliegen volautomatisch over een terrein en leggen camerabeelden vast, die vervolgens gebruikt worden voor het maken van een 3D-model van de omgeving.” De Croon voegt daaraan toe: “Lerende drones hebben de toekomst. Dankzij sensoren en AI kunnen ze ervaringen uitwisselen, waardoor je ze niet steeds hetzelfde hoeft te leren.”

Privacyzorgen

Met de toenemende populariteit van drones wordt ook de discussie over privacy heviger. “De zorgen zijn begrijpelijk, want vanuit de lucht krijgt je natuurlijk een heel andere blik op de tuin van de buren dan vanaf straatniveau”, aldus de Jager. “Aan de andere kant: een drone hoor je meestal op tientallen meters afstand aankomen, en de meeste modellen beschikken over camera’s met een groothoeklens. Daardoor moet je wel heel dichtbij vliegen om details te fotograferen.”

En dan zijn er nog regels, waar ook particulieren zich aan dienen te houden. Wie niet in de problemen wil komen bij het vliegen van een drone, kan de tips op de website vliegjedroneveilig.nl raadplegen. “Als hobbyvlieger mag je alleen overdag vliegen, tot een hoogte van maximaal 120 meter en niet boven aaneengesloten bebouwing. Ook is het belangrijk om uit de buurt van vliegvelden en andere no fly-zones te blijven. Welke dat precies zijn, lees je op de website.”

Drone 4

Rooskleurig

De toekomst voor de dronesector ziet er rooskleurig uit, al is de luchtvaartsector op z’n zachtst gezegd niet blij met die extra drukte in de lucht. “Het vliegverkeer is zo veilig dankzij strenge procedures en veiligheidsvoorschriften. Ik denk dat drones op een gegeven moment een eigen luchtruim krijgen. Dan kan het hard gaan met bijvoorbeeld het afleveren van kleine goederen middels onbemande luchtvaartuigen.”

Ook het vervoer van mensen met drones is op termijn mogelijk, al is er nog wel wat werk te verzetten, vooral op het gebied van accucapaciteit. “Er bestaan al elektrische sportvliegtuigen en prototypen van multirotors die personen kunnen vervoeren, dus waarom niet? Net als de zelfrijdende auto verwacht ik dat de zelfvliegende multirotor zijn opmars gaat maken.”

Drone 1

Daarnaast zullen snellere mobiele netwerken als 5G een rol van betekenis spelen in de ontwikkeling van drones. “Op dit moment maken drones nog gebruik van een eigen radioverbinding met het grondstation. Over een tijdje zullen er apparaten verschijnen die bestuurd kunnen worden via het mobiele netwerk en direct camerabeelden kunnen streamen naar het internet. Qua regelgeving zal er nog wel wat moeten veranderen, willen drones bijvoorbeeld buiten het zicht van de operator mogen vliegen.” Om dat überhaupt mogelijk te maken, is een stabiele verbinding nodig met geringe vertraging en een hoge bandbreedte. “Maar dat is precies de belofte van 5G”, zo besluit de Jager.

Dit artikel delen

Gerelateerde onderwerpen

Technologische innovatie

Lees dit hierna